ZOOTOPIA (Zootropolis – Hayvanlar Şehri)
(2016 / Disney – Animasyon, Macera, Toplumsal Eleştiri)
Yönetmen: Byron Howard & Rich Moore
Tür: Animasyon, polisiye, toplumsal hiciv
Süre: 108 dk
Hayvanların insanlar gibi modern bir şehirde yaşadığı, her türün bir arada bulunduğu büyük bir metropol: Zootopia. Dışarıdan bakınca renkli, güvenli, düzenli ve eşitlikçi bir yer gibi görünse de film ilerledikçe bu şehrin aslında derin bir ayrımcılık, önyargı ve güç mücadelesi taşıdığı ortaya çıkar.
Filmin Konusu
Cesur ve idealist tavşan Judy Hopps, Zootopia polis teşkilatına katılan ilk tavşandır. Küçük ve narin olduğu için kimse ona güvenmez. Judy bir kayıp hayvan vakasını çözmeye çalışırken tilki Nick Wilde ile yolları kesişir. Başta birbirine güvenmeyen bu iki karakter zamanla büyük bir komployu ortaya çıkarır.
Film, renkli bir çocuk animasyonu gibi görünse de aslında çok katmanlı bir toplumsal eleştiri filmidir.
FİLMİN EN DİKKAT ÇEKİCİ YÖNÜ
Zootopia’daki kayıp hayvanların “vahşileşerek” akıllarını kaybettikleri ortaya çıkar. İlk şüphe, yırtıcı hayvanların içgüdülerine geri döndüğü yönündedir. Bu durum şehirde “tehlikeli olanlar” ve “masum olanlar” ayrımını tetikler; toplumsal huzur bozulur.
Fakat Judy ve Nick, hayvanların vahşileşmesinin doğal olmadığını, arkasında bir komplo olduğunu keşfeder: Şehir yöneticileri, “yırtıcı türleri” kontrol altına almak için toksik bir madde kullanmakta ve onları bilerek vahşileştirmektedir. Böylece toplumda korku ortamı oluşturup siyasi gücü ellerinde tutmayı amaçlarlar.
Filmin sonunda ..ONU DA İZLEYEREK BULUN
Filmin Vermek İstediği Mesajlar
- Önyargılar en büyük engeldir.
“Tavşan polis olamaz”, “tilki güvenilmezdir”, “yırtıcı tehlikelidir” gibi kalıplar film boyunca kırılır. - Güç sahipleri toplumu manipüle edebilir.
Korku üzerinden kitleleri yönetme taktiği vurgulanır. - Korku → Ayrımcılık → Kaos.
“Onlar tehlikeli” mesajı toplumda hızlıca kutuplaşma yaratır. - Çeşitlilik ve birlikte yaşama kültürü.
Farklı türlerin bir arada yaşamayı öğrenmesi filmin temel mesajıdır. - Birey kendini aşabilir.
Judy ve Nick’in dönüşümü bunun örneğidir. - Suçun veya mağduriyetin bir türü yoktur.
“Şu grup iyidir/kötüdür” düşüncesi reddedilir.
Filmde Öne Çıkan Felsefî Çizgiler
- Kimlik – Etiket – Önyargı
Toplumun yapıştırdığı etiketler potansiyeli engeller. - Sistem Eleştirisi
Güçlülerin manipülatif düzeni sorgulanır. - Korku Siyaseti
“Güvenlik” gerekçesiyle kitlelerin yönlendirilmesi ele alınır.
Filmde Öne Çıkan Replikler
- “Her şey senin hayallerine inanmanla başlar.”
- “İnsanlar (hayvanlar) düşündüğünden daha karmaşıktır.”
- “Herkes hata yapar ama herkes telafi edemez.”
- Nick → Judy: “Her zaman küçük ve güçsüz mü kalacaksın sanıyorsun?”
- Judy: “Değişim dışarıda değil, içimizde başlar.”
Filmin Derin Mesajı (Sufî Bakışla)
“İçindeki önyargıyı yenmeden dış dünyadaki ayrımcılıkla mücadele edemezsin.”
Bu yönüyle Yunus’un “Bir ben vardır bende, benden içeri” sözünü hatırlatır.
Zootopia’da da en büyük düşman dışarıdaki değil içimizdeki korku, kibir ve önyargıdır.
Bu karakter üzerinden film şu mesajı verir:
Korku, ötekileştirme ve bilgi manipülasyonu toplumları yönetmenin en eski ama en tehlikeli yöntemidir.